ବିଜ୍ଞାନ ଏକ ନିରନ୍ତର ଅନୁସନ୍ଧାନର ଯାତ୍ରା । ‘ଜିଜ୍ଞାସା’ର ପ୍ରକୃତ ଅର୍ଥ ହେଉଛି କୌଣସି ବିଷୟରେ ଜାଣିବା ପାଇଁ ଇଚ୍ଛା ବା ଆଗ୍ରହ ପ୍ରକାଶ କରିବା । ଆମ ଚାରିପାଖରେ ଘଟୁଥିବା ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରାକୃତିକ ଘଟଣାବଳୀକୁ ଧ୍ୟାନର ସହ ଦେଖିବା, ମନରେ ନୂଆ ନୂଆ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରିବା, ପରୀକ୍ଷା କରିବା ଏବଂ ତାହାର କାରଣ ବୁଝିବା ହିଁ ବୈଜ୍ଞାନିକ ମନୋଭାବର ମୂଳଦୁଆ ଅଟେ । ପ୍ରକୃତିର ସରଳ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣରୁ ହିଁ ବଡ଼ ବଡ଼ ଆବିଷ୍କାର ଓ ଉଦ୍ଭାବନର ପ୍ରେରଣା ମିଳିଥାଏ; ଯେପରି ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ଉଡ଼ିବା ଦେଖି ମଣିଷ ଆକାଶରେ ଉଡ଼ାଜାହାଜ ଉଡ଼ାଇବାର ସ୍ୱପ୍ନକୁ ସାକାର କରିପାରିଛି ।
ସପ୍ତମ ଶ୍ରେଣୀର ଏହି ପାଠ୍ୟପୁସ୍ତକରେ ପଦାର୍ଥବିଜ୍ଞାନ, ରସାୟନବିଜ୍ଞାନ, ଜୀବବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ଭୂବିଜ୍ଞାନ ଭଳି ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗ ପରସ୍ପର ସହିତ ନିବିଡ଼ ଭାବରେ ଜଡ଼ିତ ହୋଇ ରହିଛି । ଏହି ଅଧ୍ୟାୟ ମାଧ୍ୟମରେ ଆମେ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନର ଅନେକ ଜଣା ଅଜଣା କଥା ଜାଣିବାକୁ ପାଇବା । ବିଭିନ୍ନ ଫଳ କାହିଁକି ଖଟା ଲାଗେ ଓ ସେଥିରେ ଥିବା ସାଇଟ୍ରିକ୍, ଆସ୍କରବିକ୍, ଟାରଟାରିକ୍ ଅମ୍ଳର ଭୂମିକା କ’ଣ, ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପରିପଥରେ ବଲ୍ବ ଜଳାଇବା ପାଇଁ ଧାତୁ ଓ ଅଧାତୁର ବ୍ୟବହାର, ପଦାର୍ଥର ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତୀ ଓ ଅପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତୀ ପରିବର୍ତ୍ତନ, ଉତ୍ତାପ ପ୍ରବାହ ତଥା ପରିବେଶରେ ଜଳଚକ୍ର କିପରି ସଂଗଠିତ ହୁଏ, ତାହା ଏଠାରେ ସରଳ ଭାବେ ବୁଝାଯାଇଛି ।
ଏହା ସହିତ ସମସ୍ତ ଜୀବଙ୍କ ଶରୀରର ବୃଦ୍ଧି, ଖାଦ୍ୟ ଗ୍ରହଣ, ଶ୍ୱସନ କ୍ରିୟା, ରକ୍ତ ସଞ୍ଚାଳନ ଏବଂ ଉଦ୍ଭିଦମାନଙ୍କର ଆଲୋକ ସଂଶ୍ଳେଷଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମ୍ପର୍କରେ ଧାରଣା ଦିଆଯାଇଛି । ଆହୁରି ମଧ୍ୟ ସମୟ ମାପିବା ପାଇଁ ପ୍ରାଚୀନ ସୂର୍ଯ୍ୟଘଡ଼ିଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି କାନ୍ଥଘଣ୍ଟାର ଦୋଳନ, ଆଲୋକର ପ୍ରତିଫଳନ, ପୃଥିବୀ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରର ଛାୟା ଯୋଗୁଁ ହେଉଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ ଏବଂ ପୃଥିବୀର ଆବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁଁ ଦିନରାତି ହେବାର ବିସ୍ମୟକର ଘଟଣାଗୁଡ଼ିକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି ।
ବିଜ୍ଞାନ କେବଳ ଉତ୍ତର ଖୋଜିବାରେ ସୀମିତ ନୁହେଁ, ବରଂ ସୃଜନଶୀଳ ଓ କୌତୁକିଆ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରିବା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଏ । ନିଜେ ଛୋଟ ଛୋଟ ପରୀକ୍ଷା ନିରୀକ୍ଷା କରି, ଭୁଲରୁ ଶିଖି ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଘଟଣା ପଛର ରହସ୍ୟ ଖୋଜି ଜଣେ ପ୍ରକୃତ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଭଳି ଚିନ୍ତା କରିବା ପାଇଁ ଏହି ଅଧ୍ୟାୟ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ପ୍ରେରିତ କରିଥାଏ ।